Formalnie składa się nie wniosek, lecz pozew o podwyższenie alimentów. Podstawą żądania jest art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, a w pozwie trzeba wykazać istotną zmianę stosunków, czyli przede wszystkim wzrost usprawiedliwionych potrzeb dziecka lub poprawę możliwości zarobkowych i majątkowych drugiego rodzica.
Wniosek czy pozew o podwyższenie alimentów?
W języku potocznym często mówi się o „wniosku o podwyższenie alimentów”, ale w sprawie, w której domagasz się zmiany świadczenia od drugiego rodzica, składa się pozew o podwyższenie alimentów. Jest to pismo procesowe wszczynające postępowanie przed sądem.
Roszczenie opiera się na art. 138 KRO. Przepis pozwala zmienić wcześniejsze orzeczenie albo umowę dotyczącą alimentów, gdy nastąpiła zmiana stosunków. Sam upływ czasu nie wystarczy. Trzeba porównać sytuację z chwili poprzedniego orzeczenia z sytuacją obecną.
Co powinien zawierać pozew?
Pozew musi spełniać wymagania dotyczące pism procesowych i pozwu, wynikające między innymi z art. 126 i art. 187 Kodeksu postępowania cywilnego. W piśmie powinny znaleźć się:
- Oznaczenie sądu – sąd rejonowy i właściwy wydział rodzinny i nieletnich.
- Dane stron – małoletnie dziecko jako powód oraz rodzic występujący jako jego przedstawiciel ustawowy, a także dane pozwanego.
- Wartość przedmiotu sporu – różnica między żądaną a dotychczasową kwotą alimentów pomnożona przez 12 miesięcy.
- Dokładne żądanie – wskazanie, z jakiej kwoty do jakiej mają zostać podwyższone alimenty.
- Uzasadnienie – opis zmiany potrzeb dziecka i sytuacji rodziców od czasu poprzedniego orzeczenia.
- Wnioski dowodowe – dokumenty, zeznania stron i inne dowody potwierdzające twierdzenia.
- Podpis oraz wykaz załączników – brak podpisu może skutkować wezwaniem do uzupełnienia braków.
Pozew składa się do sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka albo pozwanego. Osoba dochodząca alimentów jest co do zasady zwolniona z opłaty sądowej od pozwu. Adwokat lub radca prawny nie jest obowiązkowy, choć pomoc może być przydatna przy skomplikowanej sytuacji majątkowej, ukrywaniu dochodów albo silnym konflikcie między rodzicami.
Wzór pozwu o podwyższenie alimentów
Poniższy wzór ma charakter podstawowy. Zastąp pola w nawiasach kwadratowych informacjami dotyczącymi własnej sprawy, a niepotrzebne fragmenty usuń.
[Miejscowość], dnia [data]
Sąd Rejonowy w [miejscowość]
Wydział Rodzinny i Nieletnich
Powód: małoletni/a [imię i nazwisko dziecka], PESEL [numer],
reprezentowany/a przez przedstawiciela ustawowego [imię i nazwisko rodzica], zam. [adres]
Pozwany: [imię i nazwisko rodzica], PESEL [jeśli znany], zam. [adres]
Wartość przedmiotu sporu: [kwota podwyższenia × 12] zł
POZEW O PODWYŻSZENIE ALIMENTÓW
Działając w imieniu małoletniego powoda, wnoszę o:
- podwyższenie alimentów zasądzonych od pozwanego [imię i nazwisko] na rzecz małoletniego [imię dziecka] wyrokiem lub ugodą [nazwa sądu, data, sygnatura] z kwoty [dotychczasowa kwota] zł miesięcznie do kwoty [żądaną kwota] zł miesięcznie, płatnych z góry do [dzień miesiąca] każdego miesiąca do rąk przedstawiciela ustawowego, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności;
- udzielenie zabezpieczenia powództwa na czas trwania postępowania przez zobowiązanie pozwanego do płacenia kwoty [kwota] zł miesięcznie na zasadach opisanych powyżej;
- dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów wskazanych w załącznikach oraz z przesłuchania stron;
- zasądzenie od pozwanego na rzecz strony powodowej kosztów procesu według norm przepisanych.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia [data], sygn. akt [sygnatura], Sąd [nazwa sądu] zasądził od pozwanego na rzecz małoletniego powoda alimenty w kwocie [kwota] zł miesięcznie.
Od wydania tego orzeczenia nastąpiła istotna zmiana stosunków w rozumieniu art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Małoletni ma obecnie [wiek] lat. W porównaniu z okresem, gdy ustalano dotychczasową kwotę alimentów, wzrosły jego usprawiedliwione potrzeby związane z [edukacją, leczeniem, wyżywieniem, odzieżą, transportem, zajęciami dodatkowymi].
Obecne miesięczne koszty utrzymania dziecka wynoszą około [kwota] zł i obejmują między innymi [wymień najważniejsze wydatki wraz z kwotami]. Koszty te potwierdzają załączone rachunki, faktury, umowy i zaświadczenia.
[Jeżeli dotyczy] Zmianie uległy także możliwości zarobkowe lub majątkowe pozwanego. Pozwany [opisz znaną zmianę, na przykład zmianę pracy, awans, rozpoczęcie działalności gospodarczej lub inne źródła dochodu].
Dotychczasowa kwota alimentów nie wystarcza do pokrycia uzasadnionych potrzeb małoletniego. Z tych względów żądanie podwyższenia alimentów do kwoty [kwota] zł miesięcznie jest uzasadnione.
[podpis przedstawiciela ustawowego]
Załączniki: odpis pozwu z załącznikami dla pozwanego, odpis aktu urodzenia dziecka, kopia wyroku albo ugody ustalającej dotychczasowe alimenty, dokumenty potwierdzające wydatki na dziecko oraz dokumenty dotyczące sytuacji finansowej rodzica sprawującego bieżącą pieczę.
Jak uzasadnić zmianę stosunków?
Najlepiej zbudować uzasadnienie według schematu „wtedy i teraz”. Najpierw przypomnij, kiedy wydano poprzednie orzeczenie, ile lat miało wtedy dziecko i jakie były jego potrzeby. Następnie opisz aktualną sytuację, podając konkretne kwoty i wskazując dokumenty, które je potwierdzają.
Argumentami mogą być między innymi:
- rozpoczęcie kolejnego etapu edukacji, koszty podręczników, dojazdów i korepetycji;
- leczenie, rehabilitacja, terapia, zakup leków lub specjalistycznej diety;
- regularne zajęcia sportowe, językowe, artystyczne albo inne uzasadnione potrzeby rozwojowe;
- wzrost kosztów wyżywienia, odzieży, obuwia, higieny i udziału dziecka w opłatach mieszkaniowych;
- awans, zmiana pracy lub inne okoliczności wskazujące na wyższe możliwości zarobkowe pozwanego.
Sama inflacja zwykle nie wystarczy. Możesz powołać wzrost cen jako argument pomocniczy, ale trzeba pokazać, jak przekłada się on na konkretne wydatki na dziecko. Sąd ocenia także możliwości zarobkowe rodzica, a nie wyłącznie dochód wykazany w jednym zaświadczeniu.
| Dowód | Fakt do wykazania |
|---|---|
| Faktury i paragony | Bieżące koszty żywności, odzieży, higieny i przyborów szkolnych |
| Umowy i potwierdzenia opłat | Koszty zajęć dodatkowych, korepetycji lub opieki |
| Dokumentacja medyczna i rachunki | Wydatki związane z leczeniem, terapią lub rehabilitacją |
| Potwierdzenia opłat za mieszkanie i media | Część kosztów gospodarstwa przypadająca na dziecko |
| Zaświadczenia o dochodach i informacje o zatrudnieniu | Sytuacja finansowa rodziców i możliwości zarobkowe pozwanego |
Zabezpieczenie powództwa
W pozwie możesz zawrzeć wniosek o zabezpieczenie powództwa. Chodzi o tymczasowe ustalenie wyższej kwoty alimentów na czas trwania procesu. W tym celu trzeba uprawdopodobnić, że obecne świadczenie nie zaspokaja potrzeb dziecka oraz że żądana kwota jest uzasadniona.
Wniosek należy sformułować jako osobny punkt żądań. Nie gwarantuje on uwzględnienia, ale może zapewnić wyższe świadczenie jeszcze przed wydaniem wyroku.
Lista kontrolna przed złożeniem pozwu
Przed wysłaniem dokumentów sprawdź następujące elementy:
- Pozew jest skierowany do właściwego sądu rejonowego.
- Wskazano dziecko jako powoda oraz przedstawiciela ustawowego.
- WPS obliczono jako różnicę miesięcznych alimentów pomnożoną przez 12.
- Dołączono dwa egzemplarze pozwu oraz kopie załączników dla pozwanego.
- Każdy istotny wydatek ma wskazany dowód, a pozew został podpisany.
Możesz przygotować pozew samodzielnie. Konsultacja z prawnikiem jest szczególnie przydatna, gdy pozwany ukrywa dochody, prowadzi działalność gospodarczą, mieszka za granicą albo sprawa łączy się z innymi postępowaniami rodzinnymi.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. Przed złożeniem pozwu warto sprawdzić aktualne przepisy oraz dopasować wzór do okoliczności konkretnej sprawy.